पृष्ठभूमि

स्वच्छ तथा सुरक्षित खानेपानी र सरसफाइ सेवा नागरिकको आधारभूत आवश्यकता तथा स्वस्थ जीवनयापनको महत्त्वपूर्ण आधार हो। नागरिकलाई स्वच्छ र गुणस्तरीय खानेपानीको पहुँच सुनिश्चित गर्न, सरसफाइसम्बन्धी पूर्वाधारको विकास तथा विस्तार गर्न र खानेपानीजन्य रोगको जोखिम न्यूनीकरण गर्न नेपाल सरकारले लामो समयदेखि खानेपानी तथा सरसफाइसम्बन्धी नीति, योजना तथा कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको छ। यसै सन्दर्भमा खानेपानी तथा सरसफाइसम्बन्धी योजना तथा आयोजना कार्यान्वयन, प्राविधिक सेवा, अनुगमन, निरीक्षण र व्यवस्थापनका लागि सरकारी निकायहरू विभिन्न संरचनामा रही निरन्तर क्रियाशील रहँदै आएका छन्।

खानेपानी तथा सरसफाइ डिभिजन कार्यालय, पाँचथर पनि लामो समयदेखि संघीय सरकारअन्तर्गत रही आफ्नो कार्यक्षेत्रमा खानेपानी तथा सरसफाइसम्बन्धी योजना तथा कार्यक्रम कार्यान्वयन गर्दै आएको सरकारी निकाय हो। नेपालको संविधान जारी भई संघीय शासन प्रणाली कार्यान्वयनमा आएसँगै राज्यका प्रशासनिक संरचनाहरूको पुनर्संरचना तथा कार्यजिम्मेवारीको बाँडफाँट गर्ने क्रममा वि.सं. २०७५ सालपछि यस कार्यालयको संस्थागत संरचना तथा प्रशासनिक आबद्धतामा परिवर्तन भई कोशी प्रदेश सरकारअन्तर्गत सञ्चालन हुँदै आएको छ। यस परिवर्तनसँगै कार्यालयले आफ्नो कार्यक्षेत्रभित्र खानेपानी तथा सरसफाइसम्बन्धी सेवा प्रवाह तथा विकास निर्माणका कार्यलाई निरन्तरता दिँदै आएको छ।

पाँचथर र ताप्लेजुङ जिल्लालाई कार्यक्षेत्र बनाई सञ्चालनमा रहेको यस कार्यालयले स्थानीय आवश्यकता, भौगोलिक अवस्था तथा उपलब्ध जलस्रोतको सम्भाव्यताका आधारमा खानेपानी तथा सरसफाइसम्बन्धी योजना पहिचान, छनोट, प्राविधिक अध्ययन तथा डिजाइन, आयोजना निर्माण तथा कार्यान्वयन, अनुगमन, निरीक्षण र गुणस्तर नियन्त्रणसम्बन्धी कार्य गर्दै आएको छ। साथै, सम्बन्धित स्थानीय तह, उपभोक्ता समिति तथा अन्य सरोकारवाला निकायसँग समन्वय र सहकार्य गरी आयोजनाको प्रभावकारी कार्यान्वयन, सञ्चालन, व्यवस्थापन तथा दिगोपनामा सहजीकरण गर्दै आएको छ।

बदलिँदो प्रशासनिक संरचना र नागरिकका बढ्दो आवश्यकता अनुरूप उपलब्ध स्रोतसाधनको प्रभावकारी उपयोग गर्दै सुरक्षित, गुणस्तरीय, सर्वसुलभ तथा दिगो खानेपानी र सरसफाइ सेवाको पहुँच विस्तार गर्नु यस कार्यालयको प्रमुख कार्यभार रहेको छ। यसका माध्यमबाट नागरिकको स्वास्थ्य, स्वच्छता तथा जीवनस्तरमा सुधार ल्याउँदै समग्र सामाजिक तथा आर्थिक विकासमा योगदान पुर्याउने उद्देश्यका साथ कार्यालयले आफ्नो जिम्मेवारी निर्वाह गर्दै आएको छ।